Czym jest mowa nienawiści? Według mnie są to wszelkie wypowiedzi wskazujące na brak tolerancji wobec wolności innego człowieka. Ale czym jest ta wolność? Jest to prawo każdego człowieka do tego, żeby był szczęśliwym na swój własny sposób. W dzisiejszych czasach dużo mówimy o wolności, jednak czy każdy z nas może być wolny? Gdzie kończy się moja wolność? Wydaje mi się, że tam gdzie zaczyna się wolność drugiej osoby. Ale czy to jak wyglądam, jaka mam orientację seksualną, jaki mam kolor skóry, jakie mam poglądy polityczne to jest jeszcze moja wolność czy już jest wolność innego człowieka? Myślę, że te pytania mogłyby wywołać dużą dyskusję.

Sama kilka razy doświadczyłam mowy nienawiści na własnej skórze. Kolegom nie podobało się to jakie mam poglądy polityczne, mi ich poglądy też się nie podobały, jednak oni uznali, że warto wypisać w Internecie co sądzą na mój temat. Właśnie! Koledzy nie napisali, że nie podobają im się moje poglądy, bo uważają, że nie mam racji, tylko napisali, że ja im się nie podobam. Ucząc dzieci, mówię im, żeby oceniać czyny a nie ludzi, bo czy moje poglądy polityczne to jedyna rzecz, która mnie określa? Było mi przykro, że moi prywatni koledzy zachowali się w ten sposób. Pomyślałam jednak, że nie warto przejmować się ich zachowaniem. Uznałam, że może lepiej nie mieć kolegów, którzy zachowali się w taki sposób i starałam się zapomnieć o sprawie. Właśnie starałam się. Jednak to nie jest takie proste zapomnieć o przykrych słowach. Często później myślałam o tej sytuacji, czy byli pod wpływem alkoholu pisząc to, przecież po alkoholu wszyscy są odważniejsi. Zastanawiałam się czy byliby w stanie powiedzieć mi te słowa prosto w oczy.

Czasami wydaje mi się, że osoby wyrażające swoje zdanie w Internecie nie zdają sobie sprawy z tego jaką krzywdę mogą wyrządzić innej osobie. To jest przemoc psychiczna. Często spotykam się z opinią, że jeśli nie ma siniaków, to nie ma przemocy. Ostatnio prowadziłam zajęcia dla uczniów na temat zdrowego stylu życiu. Na początku zapytałam się czy wiedzą co zrobić w przypadku kiedy się skaleczą. Nawet najmłodsze dzieci wiedziały co zrobić. Jednak kiedy zapytałam czy wiedzą co należy zrobić kiedy ktoś sprawi im przykrość i jest im smutno, spojrzały się na mnie zdziwione. Takiej reakcji się spodziewałam. W swojej pracy często spotykam się z tym, że ludzie nie zastanawiają się nad swoim zdrowiem psychicznym. Kiedy boli mnie serce idę do kardiologa, mam problemy z widzeniem, udaję się do okulisty. Jednak kiedy nie radzę sobie z moimi problemami, rzadko sięgam po pomoc specjalistów. Czy w swojej edukacji mieliście zajęcia na temat radzenia sobie ze stresem? Czy w trakcie studiów, ktoś powiedział jak radzić sobie z pierwszym porażkami na polu zawodowym? Nie mamy czasu na rozmowy o naszych emocjach, często nie mamy czasu na ich odczuwanie, albo nawet nie umiemy ich rozpoznawać. Dlaczego to jest ważne? Bo to daje nam zasoby do radzenia sobie w trudnych sytuacjach życiowych.

Co w momencie kiedy nie mamy rozwiniętych zasobów, a doświadczymy przemocy jaką jest mowa nienawiści? Konsekwencje mogą być różne. Przede wszystkim pojawia się stres związany z przeżywaniem dyskomfortowej sytuacji. Zaczyna się często od obniżenia poczucia własnej wartości.Zaczynamy myśleć, że skoro ktoś tak uważa na nasz temat to za pewne tak jest. Wszelkie niepowodzenia w życiu uznajemy jako potwierdzenie tego, że jesteśmy do niczego. W momencie kiedy czujemy się beznadziejnymi, nic nie wartymi ludźmi, przestajemy mieć ochotę na kontakty międzyludzkie- zaczynamy się izolować. Poczucie samotności, chęć podniesienia własnej wartości, często popycha do eksperymentowania ze środkami psychoaktywnymi, co w konsekwencji może prowadzić do uzależnienia od tych substancji. Często w takich sytuacjach pojawiają się też ruminacje, czyli uporczywe nawracające myśli o trudnej dla nas sytuacji. Te myśli powodują problemy ze snem, przez co osoba może być drażliwa. Wartym zaznaczenia jest też fakt, że taka sytuacja ma wpływ na zwiększenie ryzyka popełnienia samobójstwa.

Poniżej przedstawiam wybrane zaburzenia na podstawie ICD-10, które mogą być rozpoznane dla ofiar przemocy.

  1. DEPRESJA:
  • trudności z koncentracją uwagi lub zaburzenia pamięci, zaburzenia snu
  • zmęczenie lub utrata energii
  • drażliwość
  • zamartwianie się
  • płaczliwość
  • nadmierna pobudliwość
  • przewidywanie najgorszego
  • poczucie beznadziejności (trwały pesymizm w postrzeganiu przyszłości)
  • niska samoocena lub poczucie bezwartościowości

 

  1. LĘK UOGOLNIONY

Objawy pobudzenia układu autonomicznego

(1) Palpitacje lub mocne bicie serca lub przyśpieszone bicie serca.

(2) Pocenie się.

(3) Drżenie ciała.

(4) Suchość w jamie ustnej (niewywołana lekami lub odwodnieniem).

Objawy z okolic klatki piersiowej i brzucha

(5) Trudności z oddychaniem.

(6) Uczucie dławienia się.

(7) Ból lub uczucie dyskomfortu w klatce piersiowej.

(8) Nudności lub dyskomfort w okolicy brzucha (np. ucisk w żołądku).

Objawy związane z funkcjonowaniem mózgu i umysłem

(9) Zawroty głowy, trudności z utrzymaniem równowagi lub zasłabnięcia.

(10) Poczucie derealizacji lub depersonalizacji.

(11) Lęk przed utratą kontroli, popadnięciem w obłęd lub zemdleniem.

(12) Lęk przed śmiercią.

Objawy ogólne

(13) Przypływy zimna i gorąca.

(14) Odczucia drętwienia i mrowienia.

Objawy napięcia

(15) Napięcia lub bóle mięśni.

(16) Niepokój ruchowy i niemożność odprężenia się.

(17) Uczucia wzmożonej czujności lub napięcia emocjonalnego.

(18) Uczucie dławienia lub ucisku w gardle lub trudności z przełykaniem.

Inne objawy niespecyficzne

(19) Tendencja do wygórowanego reagowania przestraszeniem na pomniejsze sytuacje zaskoczenia.

(20) Trudności z koncentracją uwagi i uczucie pustki w głowie związane niepokojem i obawami.

(21) Stała drażliwość.

(22) Trudności z zasypianiem związane z zamartwianiem się.

 

  1. PTSD- ZESPÓŁ STRESU POURAZOWEGO
  2. Pacjent był narażony na stresujące wydarzenie lub sytuację (oddziałujące krótko- lub długotrwale) o cechach wyjątkowo zagrażających lub katastroficznych, które mogłoby spowodować przenikliwe odczuwanie cierpienia u niemal każdego.
  3. Występuje uporczywe przypominanie sobie lub „odżywanie” stresora w postaci zakłócających „przebłysków” (ang. flashbacks), żywych wspomnień lub powracających snów, albo w postaci gorszego samopoczucia w sytuacji zetknięcia się z okolicznościami przypominającymi stresor lub związanymi z nim.
  4. Pacjent aktualnie unika lub preferuje unikanie okoliczności przypominających stresor lub związanych z nim, co nie występowało przed zetknięciem się z działaniem stresora.
  5. Występowanie któregokolwiek z następujących:
  • częściowa lub całkowita niezdolność do odtworzenia pewnych ważnych okoliczności zetknięcia się ze stresorem,
  • uporczywie utrzymujące się objawy zwiększonej psychologicznej wrażliwości i stanu wzbudzenia (nie występujące przed ekspozycją na stresor) w postaci którychkolwiek dwóch z poniższych:
  • trudności z zasypianiem i podtrzymaniem snu
  • drażliwość lub wybuchy gniewu
  • trudność koncentracji
  • nadmierna czujność
  • wzmożona reakcja zaskoczenia

 

  1. ASD- OSTRA REAKCJA NA STRES
  • uczucie obcości własnej osoby, ciała (depersonalizacja)
  • odczucie obcości świata (derealizacja)
  • uczucie oszołomienia
  • poczucie odrętwienia
  • problemy z pamięcią
  • złość, gniew, rozpacz
  • unikanie innych, izolacja
  • dziwne zachowania

 

  1. TRAUMA (-na podstawie DSM-IV-TR):

„(…)bezpośrednie i osobiste doświadczenie zdarzenia, które wiąże się ze śmiercią albo poważnymi obrażeniami lub z groźbą śmierci albo poważnych obrażeń, lub z innym zagrożeniem dla integralności fizycznej danej osoby; byciem świadkiem śmierci, obrażeń albo zagrożenia integralności innej osoby, lub z wiadomoscią o nagłej lub gwałtownej śmierci albo o poważnych obrażeniach lub o zagrożeniu śmiercią albo z poważnymi obrażeniami, których doświadczył członek rodziny albo inna bliska osoba (Kryterium A1). Reakcja danej osoby na to zdarzenie musi się wiązać z silnym strachem, poczuciem bezradności lub przerażeniem ( w przypadku dzieci musi się wiązać z dezorganizacją zachowania lub pobudzeniem) (Kryterium A2)” (s.463)

Przedstawione powyżej jednostki kliniczne wskazują na poważne zaburzenia w funkcjonowaniu człowieka. Rozpoznanie często wiąże się zestygmatyzacją ze strony otoczenia. Niejednokrotnie osoba zamiast skorzystać z pomocy specjalistów i adekwatnej dla zaburzenia pomocy, nie podejmuje leczenia.

Dlatego kiedy widzimy, że ktoś z naszego otoczenia jest ofiarą przemocy, powinniśmy pamiętać jak istotne jest wsparcie. Ważnym jest aby nie pozostawiać osoby samej sobie. Często kiedy jest to ktoś z naszej rodziny lub bliska nam osoba, sami podchodzimy emocjonalnie do tej sytuacji i wtedy łatwo jest zamiast pomóc, zaszkodzić. Dlatego najlepiej jest skorzystać z pomocy specjalisty. Jednak wiedza, że osoba ma na kogo liczyć, do kogo może się zawsze odezwać i zostać wysłuchana, jest niezmiernie przydatne w procesie rehabilitacji.

W dobie Internetu często widać skrócenie dystansu, teraz każdy może obrazić polityka czy dziennikarza, kiedyś nie było na to miejsca. W Internecie często można zauważyć, że osoby odnoszą się do siebie bez szacunku, bez kultury. Skoro mogę obrazić nawet mojego profesora bez konsekwencji, to dlaczego nie obrazić koleżanki. Anonimowość pozwala na więcej. Rzadko czytam komentarze w Internecie, ale wyszukując informacje o hejtstop trafiłam na artykuł o internetowym ataku na Joannę Grabarczyk, przypadkiem zaczęłam czytać komentarze… Żaden nie był podpisany imieniem i nazwiskiem! Usłyszałam opinię, że osoby publiczne same są sobie winne- wystawiają się, jakby tylko czekały, żeby ich obrazić. Dla mnie to brzmi jakby powiedzieć, że ofiara gwałtu jest sama sobie winna, bo kusiła gwałciciela.