Kwiecień 16, 2016

Zgodnie z polskim prawem na terenie Rzeczpospolitej nie wolno publicznie propagować jakiegokolwiek totalitarnego ustroju państwa ani nawoływać do nienawiści na tle różnic narodowościowych, etnicznych, rasowych, wyznaniowych czy ze względu na bezwyznaniowość. Praktyka pokazuje jednak, że prawo kroczy swoją drogą, a służby – swoją. Jak bowiem inaczej wytłumaczyć sytuację, w której Policja może wejść za zgodą studenta do mieszkania, w którym trwa impreza i sprawdzić, czy któryś z gości nie łamie prawa, co zresztą często robi, a nie jest skłonna do zapobiegania imprezom jawnie neofaszystowskim lub do monitorowania ich przebiegu?

Ponad rok temu na Dolnym Śląsku bez przeszkód zagrały zespoły związane z neofaszystowską międzynarodówką. Służby ograniczyły się wówczas do patrolowania terenu wokół obiektu, w którym odbywał się koncert. Zawiadomienie o możliwości popełnienia przestępstwa wymienionego w artykule 256 Kodeksu Karnego wpłynęło do prokuratury z inicjatywy Fundacji Klamra. Dlaczego w tej i podobnych sprawach postępowanie przygotowawcze zostaje rozpoczęte dopiero na wniosek organizacji pozarządowej, a nie z inicjatywy organu publicznego? Dlaczego funkcjonariusze nie przerwali tej imprezy?          

Zdaje się, że problemów nastręcza służbom zbyt sztywna interpretacja słowa publicznie, które pojawia się w art. 256 k.k. Nie oznacza ono tego samego, co sformułowanie w miejscu publicznym, ponieważ istnieje możliwość popełnienia jakiegoś przestępstwa jednocześnie niepublicznie i w miejscu publicznym. Działanie publiczne charakteryzuje się tym, że zostało podjęte na oczach bliżej nieokreślonej liczby świadków. Jeśli więc na pustej ulicy, która jest przecież miejscem publicznym, zbijemy nocą szybę zaparkowanego auta, to nie dopuścimy się występku o charakterze chuligańskim, ponieważ jego istotą jest właśnie działanie publiczne, a w przypadku braku świadków trudno jest mówić o tym, że działaliśmy publicznie.

Policja odmawia ingerencji w sprawie koncertów zespołów neofaszystowskich, zasłaniając się tym, że tego typu imprezy mają charakter zamknięty. Rzeczywiście jest tak, że aby zgłosić swój udział w imprezie, a także dostać szczegółowe informacje na temat miejsca i godziny rozpoczęcia wydarzenia, na którym zagrają grupy skrajnie prawicowe, trzeba zadzwonić do organizatora, którego numer podany jest w reklamach internetowych. Jednakże kryterium odróżniające istnienie publiczności działania od jej braku, czyli uczestnictwo nieokreślonej liczby osób, których nie da się indywidualnie oznaczyć, wydaje się w przypadku koncertów grup neofaszystowskich absurdalne.

Nawet jeżeli liczbę osób obecnych w trakcie koncertu da się precyzyjnie określić, to przecież potrzeba by niemałego wysiłku intelektualnego, aby wytłumaczyć, że charakter imprezy kilkudziesięcio- lub kilkusetosobowej, do której za odpowiednią opłatą dostęp ma każdy, nosi znamiona prywatności (a przecież wydarzenie nie ma charakteru publicznego, o ile ma charakter prywatny). W uzasadnieniu wyroku Sądu Najwyższego z 16 listopada 1972 roku (I KR 274/72) znajdziemy uwagę, że „uczestnictwo bliżej nieokreślonej liczby osób, nie mogących być indywidualnie oznaczonymi – nie może być traktowane statycznie, sztywno”.

Zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego z 20 września 1973 r. (VI KZP 26/73) istotą działania publicznego jest działanie nie tylko z zamiarem bezpośrednim, ale też – ewentualnym. Muzyk, który na scenie wykonuje utwory, w których nawołuje do nienawiści na tle rasowym, wyznaniowym, narodowościowym czy etnicznym, fizycznie nie jest w stanie w tym samym czasie występować przed publicznością oraz pilnować zarówno ilości, jak i tożsamości osób obecnych na koncercie. Sprawca – jako osoba wykonująca pewien program muzyczny w określonych ramach czasowych – ma więc świadomość tego, że jego zachowanie jest dostępne dla nieokreślonej liczby osób lub co najmniej godzi się na to, że jego działanie może dotrzeć do nieokreślonej liczby osób, ponieważ nie może na bieżąco kontrolować listy obecności.

Tłumaczenia służb, że impreza, która była reklamowana w Internecie na stronach dostępnych dla każdego, ma charakter zamknięty i w związku z tym jedyną możliwością działania jest monitorowanie terenu w najbliższym sąsiedztwie koncertu, wydają się groteskowe. Policja ma związane ręce, czy po prostu nie chce egzekwować prawa? Każdy brak reakcji służb na organizowanie koncertów zespołów propagujących nienawiść jest przyzwoleniem na poszerzanie tak kręgu odbiorców tego typu przekazu, jak wachlarza grup muzycznych, które w swojej twórczości odwołują się do szkodliwych ideologii. Obyśmy zdążyli wypracować odpowiednie sposoby reakcji, nim Polska zyska niechlubne miano enklawy neofaszystów w Europie.

Anna Konopka
Kwiecień 14, 2016

W Internecie spędzamy coraz więcej czasu. Niestety, w nim również coraz częściej stykamy się z nienawiścią. Jak na nią reagować, jak się przed nią zabezpieczać?

Przygotowaliśmy materiał przeznaczony dla nauczycieli, którzy chcą porozmawiać o tym ze swoimi uczniami. Zachęcamy do korzystania!

Wersja do druku

Wersja online

Kwiecień 14, 2016

7 kwietnia przedstawiciele kampanii HejtStop brali udział w czyszczeniu cmentarza żydowskiego w Sochaczewie. Wspólnie z wolontariuszami z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej, pracownikami Muzeum Ziemi Sochaczewskiej i Pola Bitwy nad Bzurą oraz z pomocą Gminy Wyznaniowej Żydowskiej w Warszawie usuwaliśmy nienawistne napisy, które pojawiły się na terenie tutejszego kirkutu w grudniu ubiegłego roku.

 

Nie było to zwykłe zamalowanie. Tym razem farby, wałki i pędzle okazały się zbędne, ponieważ nie mieliśmy do czynienia z elewacją zwykłego budynku. Napisy, które zastaliśmy, w połączeniu ze specyficznym podłożem okazały się wyjątkowo trwałe. Musieliśmy użyć myjki ciśnieniowej, szmat nasączonych rozpuszczalnikiem, papieru ściernego i wyjątkowej siły, aby pozbyć się obraźliwych treści. Dzięki zaangażowaniu wszystkich ochotników udało się wyczyścić ohel na grobie cadyków Bornsteinów.

 

Za zeszlifowanie wierzchniej warstwy zdewastowanego pomnika, który upamiętnia ofiary Zagłady, odpowiadają panowie z miejscowego zakładu kamieniarskiego. Ich profesjonalna pomoc okazała się nieoceniona.

 

Bardzo dziękujemy wszystkim, którzy swoją symboliczną cegiełką wysiłku przyczynili się do tego, że cmentarz wygląda teraz jak dawniej!

 

Zapraszamy do obejrzenia galerii zdjęć z tego przedsięwzięcia:

 

 

Czyszczenie kirkutu - Sochaczew 2016
 

Kwiecień 7, 2016

Czy celebryci mają prawo do ochrony dobrego imienia?
Czy mowa nienawiści mieści się w ramach wolności wypowiedzi?
Co robić, kiedy stykamy się z hejtem w sieci?
Jakie są koszty pomocy prawnej?
O hejcie z perspektywy prawnika opowiada radca prawny z LSW Leśnodorski Ślusarek i Wspólnicy, Milena Bogdanowicz.


Kwiecień 5, 2016

Czym jest mowa nienawiści? Według mnie są to wszelkie wypowiedzi wskazujące na brak tolerancji wobec wolności innego człowieka. Ale czym jest ta wolność? Jest to prawo każdego człowieka do tego, żeby był szczęśliwym na swój własny sposób. W dzisiejszych czasach dużo mówimy o wolności, jednak czy każdy z nas może być wolny? Gdzie kończy się moja wolność? Wydaje mi się, że tam gdzie zaczyna się wolność drugiej osoby. Ale czy to jak wyglądam, jaka mam orientację seksualną, jaki mam kolor skóry, jakie mam poglądy polityczne to jest jeszcze moja wolność czy już jest wolność innego człowieka? Myślę, że te pytania mogłyby wywołać dużą dyskusję.

Sama kilka razy doświadczyłam mowy nienawiści na własnej skórze. Kolegom nie podobało się to jakie mam poglądy polityczne, mi ich poglądy też się nie podobały, jednak oni uznali, że warto wypisać w Internecie co sądzą na mój temat. Właśnie! Koledzy nie napisali, że nie podobają im się moje poglądy, bo uważają, że nie mam racji, tylko napisali, że ja im się nie podobam. Ucząc dzieci, mówię im, żeby oceniać czyny a nie ludzi, bo czy moje poglądy polityczne to jedyna rzecz, która mnie określa? Było mi przykro, że moi prywatni koledzy zachowali się w ten sposób. Pomyślałam jednak, że nie warto przejmować się ich zachowaniem. Uznałam, że może lepiej nie mieć kolegów, którzy zachowali się w taki sposób i starałam się zapomnieć o sprawie. Właśnie starałam się. Jednak to nie jest takie proste zapomnieć o przykrych słowach. Często później myślałam o tej sytuacji, czy byli pod wpływem alkoholu pisząc to, przecież po alkoholu wszyscy są odważniejsi. Zastanawiałam się czy byliby w stanie powiedzieć mi te słowa prosto w oczy.

Czasami wydaje mi się, że osoby wyrażające swoje zdanie w Internecie nie zdają sobie sprawy z tego jaką krzywdę mogą wyrządzić innej osobie. To jest przemoc psychiczna. Często spotykam się z opinią, że jeśli nie ma siniaków, to nie ma przemocy. Ostatnio prowadziłam zajęcia dla uczniów na temat zdrowego stylu życiu. Na początku zapytałam się czy wiedzą co zrobić w przypadku kiedy się skaleczą. Nawet najmłodsze dzieci wiedziały co zrobić. Jednak kiedy zapytałam czy wiedzą co należy zrobić kiedy ktoś sprawi im przykrość i jest im smutno, spojrzały się na mnie zdziwione. Takiej reakcji się spodziewałam. W swojej pracy często spotykam się z tym, że ludzie nie zastanawiają się nad swoim zdrowiem psychicznym. Kiedy boli mnie serce idę do kardiologa, mam problemy z widzeniem, udaję się do okulisty. Jednak kiedy nie radzę sobie z moimi problemami, rzadko sięgam po pomoc specjalistów. Czy w swojej edukacji mieliście zajęcia na temat radzenia sobie ze stresem? Czy w trakcie studiów, ktoś powiedział jak radzić sobie z pierwszym porażkami na polu zawodowym? Nie mamy czasu na rozmowy o naszych emocjach, często nie mamy czasu na ich odczuwanie, albo nawet nie umiemy ich rozpoznawać. Dlaczego to jest ważne? Bo to daje nam zasoby do radzenia sobie w trudnych sytuacjach życiowych.

Co w momencie kiedy nie mamy rozwiniętych zasobów, a doświadczymy przemocy jaką jest mowa nienawiści? Konsekwencje mogą być różne. Przede wszystkim pojawia się stres związany z przeżywaniem dyskomfortowej sytuacji. Zaczyna się często od obniżenia poczucia własnej wartości.Zaczynamy myśleć, że skoro ktoś tak uważa na nasz temat to za pewne tak jest. Wszelkie niepowodzenia w życiu uznajemy jako potwierdzenie tego, że jesteśmy do niczego. W momencie kiedy czujemy się beznadziejnymi, nic nie wartymi ludźmi, przestajemy mieć ochotę na kontakty międzyludzkie- zaczynamy się izolować. Poczucie samotności, chęć podniesienia własnej wartości, często popycha do eksperymentowania ze środkami psychoaktywnymi, co w konsekwencji może prowadzić do uzależnienia od tych substancji. Często w takich sytuacjach pojawiają się też ruminacje, czyli uporczywe nawracające myśli o trudnej dla nas sytuacji. Te myśli powodują problemy ze snem, przez co osoba może być drażliwa. Wartym zaznaczenia jest też fakt, że taka sytuacja ma wpływ na zwiększenie ryzyka popełnienia samobójstwa.

Poniżej przedstawiam wybrane zaburzenia na podstawie ICD-10, które mogą być rozpoznane dla ofiar przemocy.

  1. DEPRESJA:
  • trudności z koncentracją uwagi lub zaburzenia pamięci, zaburzenia snu
  • zmęczenie lub utrata energii
  • drażliwość
  • zamartwianie się
  • płaczliwość
  • nadmierna pobudliwość
  • przewidywanie najgorszego
  • poczucie beznadziejności (trwały pesymizm w postrzeganiu przyszłości)
  • niska samoocena lub poczucie bezwartościowości

 

  1. LĘK UOGOLNIONY

Objawy pobudzenia układu autonomicznego

(1) Palpitacje lub mocne bicie serca lub przyśpieszone bicie serca.

(2) Pocenie się.

(3) Drżenie ciała.

(4) Suchość w jamie ustnej (niewywołana lekami lub odwodnieniem).

Objawy z okolic klatki piersiowej i brzucha

(5) Trudności z oddychaniem.

(6) Uczucie dławienia się.

(7) Ból lub uczucie dyskomfortu w klatce piersiowej.

(8) Nudności lub dyskomfort w okolicy brzucha (np. ucisk w żołądku).

Objawy związane z funkcjonowaniem mózgu i umysłem

(9) Zawroty głowy, trudności z utrzymaniem równowagi lub zasłabnięcia.

(10) Poczucie derealizacji lub depersonalizacji.

(11) Lęk przed utratą kontroli, popadnięciem w obłęd lub zemdleniem.

(12) Lęk przed śmiercią.

Objawy ogólne

(13) Przypływy zimna i gorąca.

(14) Odczucia drętwienia i mrowienia.

Objawy napięcia

(15) Napięcia lub bóle mięśni.

(16) Niepokój ruchowy i niemożność odprężenia się.

(17) Uczucia wzmożonej czujności lub napięcia emocjonalnego.

(18) Uczucie dławienia lub ucisku w gardle lub trudności z przełykaniem.

Inne objawy niespecyficzne

(19) Tendencja do wygórowanego reagowania przestraszeniem na pomniejsze sytuacje zaskoczenia.

(20) Trudności z koncentracją uwagi i uczucie pustki w głowie związane niepokojem i obawami.

(21) Stała drażliwość.

(22) Trudności z zasypianiem związane z zamartwianiem się.

 

  1. PTSD- ZESPÓŁ STRESU POURAZOWEGO
  2. Pacjent był narażony na stresujące wydarzenie lub sytuację (oddziałujące krótko- lub długotrwale) o cechach wyjątkowo zagrażających lub katastroficznych, które mogłoby spowodować przenikliwe odczuwanie cierpienia u niemal każdego.
  3. Występuje uporczywe przypominanie sobie lub „odżywanie” stresora w postaci zakłócających „przebłysków” (ang. flashbacks), żywych wspomnień lub powracających snów, albo w postaci gorszego samopoczucia w sytuacji zetknięcia się z okolicznościami przypominającymi stresor lub związanymi z nim.
  4. Pacjent aktualnie unika lub preferuje unikanie okoliczności przypominających stresor lub związanych z nim, co nie występowało przed zetknięciem się z działaniem stresora.
  5. Występowanie któregokolwiek z następujących:
  • częściowa lub całkowita niezdolność do odtworzenia pewnych ważnych okoliczności zetknięcia się ze stresorem,
  • uporczywie utrzymujące się objawy zwiększonej psychologicznej wrażliwości i stanu wzbudzenia (nie występujące przed ekspozycją na stresor) w postaci którychkolwiek dwóch z poniższych:
  • trudności z zasypianiem i podtrzymaniem snu
  • drażliwość lub wybuchy gniewu
  • trudność koncentracji
  • nadmierna czujność
  • wzmożona reakcja zaskoczenia

 

  1. ASD- OSTRA REAKCJA NA STRES
  • uczucie obcości własnej osoby, ciała (depersonalizacja)
  • odczucie obcości świata (derealizacja)
  • uczucie oszołomienia
  • poczucie odrętwienia
  • problemy z pamięcią
  • złość, gniew, rozpacz
  • unikanie innych, izolacja
  • dziwne zachowania

 

  1. TRAUMA (-na podstawie DSM-IV-TR):

„(…)bezpośrednie i osobiste doświadczenie zdarzenia, które wiąże się ze śmiercią albo poważnymi obrażeniami lub z groźbą śmierci albo poważnych obrażeń, lub z innym zagrożeniem dla integralności fizycznej danej osoby; byciem świadkiem śmierci, obrażeń albo zagrożenia integralności innej osoby, lub z wiadomoscią o nagłej lub gwałtownej śmierci albo o poważnych obrażeniach lub o zagrożeniu śmiercią albo z poważnymi obrażeniami, których doświadczył członek rodziny albo inna bliska osoba (Kryterium A1). Reakcja danej osoby na to zdarzenie musi się wiązać z silnym strachem, poczuciem bezradności lub przerażeniem ( w przypadku dzieci musi się wiązać z dezorganizacją zachowania lub pobudzeniem) (Kryterium A2)” (s.463)

Przedstawione powyżej jednostki kliniczne wskazują na poważne zaburzenia w funkcjonowaniu człowieka. Rozpoznanie często wiąże się zestygmatyzacją ze strony otoczenia. Niejednokrotnie osoba zamiast skorzystać z pomocy specjalistów i adekwatnej dla zaburzenia pomocy, nie podejmuje leczenia.

Dlatego kiedy widzimy, że ktoś z naszego otoczenia jest ofiarą przemocy, powinniśmy pamiętać jak istotne jest wsparcie. Ważnym jest aby nie pozostawiać osoby samej sobie. Często kiedy jest to ktoś z naszej rodziny lub bliska nam osoba, sami podchodzimy emocjonalnie do tej sytuacji i wtedy łatwo jest zamiast pomóc, zaszkodzić. Dlatego najlepiej jest skorzystać z pomocy specjalisty. Jednak wiedza, że osoba ma na kogo liczyć, do kogo może się zawsze odezwać i zostać wysłuchana, jest niezmiernie przydatne w procesie rehabilitacji.

W dobie Internetu często widać skrócenie dystansu, teraz każdy może obrazić polityka czy dziennikarza, kiedyś nie było na to miejsca. W Internecie często można zauważyć, że osoby odnoszą się do siebie bez szacunku, bez kultury. Skoro mogę obrazić nawet mojego profesora bez konsekwencji, to dlaczego nie obrazić koleżanki. Anonimowość pozwala na więcej. Rzadko czytam komentarze w Internecie, ale wyszukując informacje o hejtstop trafiłam na artykuł o internetowym ataku na Joannę Grabarczyk, przypadkiem zaczęłam czytać komentarze… Żaden nie był podpisany imieniem i nazwiskiem! Usłyszałam opinię, że osoby publiczne same są sobie winne- wystawiają się, jakby tylko czekały, żeby ich obrazić. Dla mnie to brzmi jakby powiedzieć, że ofiara gwałtu jest sama sobie winna, bo kusiła gwałciciela.

Marzec 30, 2016

Harcerze z Hufca ZHP Mokotów współpracowali z HejtStop przy zamalowaniach w czasie tegorocznego Rajdu Arsenał. Zamalowali w sumie trzy lokalizację w ramach jednego z punktów gry miejskiej organizowanej w ramach rajdu. Stworzyli również mural, któremu przyświecało hasło rajdu – Widzieć więcej. Można obejrzeć go na murze LO im. Janiny Zawadowskiej przy skrzyżowaniu ul. Rzymowskiego i al. Wilanowskiej w Warszawie.

 

Zapraszamy do obejrzenia galerii zdjęć z tego przedsięwzięcia:

 

 

Rajd Arsenał 2016 (Widzieć więcej)
 

Marzec 10, 2016

W związku z informacjami o treściach komentarzy dotyczących wypadku prezydenta Dudy, w których osoby komentujące mogły wyczerpać znamiona przestępstwa znieważenia głowy państwa, wystosowaliśmy pismo do Prokuratury Okręgowej w Warszawie oraz Komendy Głównej Policji. Według naszej wiedzy postępowanie w tej sprawie zostało już wszczęte. Poniżej treść listu:

Szanowni Państwo,

w związku z doniesieniami medialnymi na temat popełnienia przestępstwa znieważenia prezydenta, do którego doszło na grupie dyskusyjnej zatytułowanej „Komitet Obrony Demokracji” w portalu społecznościowym Facebook oraz na forach dyskusyjnych portali internetowych TVN24 i Gazeta.pl, zwracamy się z zapytaniem dotyczącym przekazania nam informacji na temat wszczęcia postępowania w tej sprawie.

Część wpisów może wypełniać znamiona czynów opisanych w artykule 135. § 2 Kodeksu Karnego, który dotyczy publicznego znieważenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej. Jest to przestępstwo ścigane z urzędu.

Wypowiedzi, które mogą łamać wspomniany artykuł, znajdują się na zrzutach ekranu, które dołączamy do zawiadomienia. Ich źródłem jest strona na Facebooku zatytułowana „Co to ja powiedziałem?”. Prowadzą ją nieznane nam osoby.

Czy w związku z wymienioną sprawą wpłynęło do Państwa zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa?

Standardowo w takich i analogicznych sytuacjach podejmujemy różne działania, w tym także składamy zawiadamianie do prokuratury o możliwości popełnienia przestępstwa. Mamy tu jednak do czynienia z sytuacją specyficzną, w przypadku której postepowanie takie powinno być wszczęte z urzędu. Zależy nam na ścisłym monitorowaniu tej sprawy. Informacja o wszczęciu lub niewszczęciu takiego postępowania jest dla nas kluczowa w kontekście podejmowania przez nas działań w tej sprawie w przyszłości.

Z wyrazami szacunku
Stowarzyszenie Projekt: Polska

Marzec 10, 2016

W odpowiedzi na ataki skierowane przeciwko organizacjom działającym na rzecz równości i działań antydyskryminacyjnych – ataki na siedziby organizacji zajmujących się prawami osób LGBT, na Joannę Grabarczyk, koordynatorkę kampanii HejtStop, Dariusza Paczkowskiego, prezesa Fundacji KLAMRA, i Draginję Nadażdin, prezeskę Amnesty International – do Premier Beaty Szydło wystosowano list. Za opowiedzenie się przeciwko przemocy serdecznie dziękujemy wszystkim organizacjom. Działajmy aktywnie na rzecz lepszej rzeczywistości wokół nas! :)

Publikujemy treść listu:

Sz. P.

Beata Szydło

Prezes Rady Ministrów

Szanowna Pani Premier,

My, niżej podpisani przedstawiciele organizacji pozarządowych zwracamy się do Pani Premier o stanowcze potępienie powtarzających się ataków nienawiści i przemocy wobec osób i organizacji pozarządowych działających na rzecz obrony praw człowieka, równych praw i tolerancji oraz podjęcie konkretnych kroków w kierunku przeciwdziałania narastającej fali agresji i nienawiści wobec innych.

W ciągu ostatnich tygodni kilkakrotnie doszło do aktów fizycznej i słownej agresji wobec osób o odmiennym kolorze skóry a także wobec działaczy i działaczek organizacji pozarządowych promujących wartości społeczeństwa otwartego. Obiektem nienawistnych ataków w przestrzeni publicznej i w Internecie stały się takie organizacje jak Lambda, Kampania Przeciw Homofobii, Fundacja Klamra, inicjatywa HejtStop, Amnesty International. Gwałtownie postępuje eskalacja agresji. Od obelg, szkalowania, gróźb karalnych i nawoływań do przemocy napastnicy przechodzą do czynów. Dochodzi do napaści na siedziby organizacji, prób wtargnięcia do biur, niszczenia mienia.

Jesteśmy przekonani, że powtarzające się ostatnio ataki to wynik biernej postawy władz wobec coraz częstszej obecności przejawów rasizmu, ksenofobii, homofobii i nienawiści w debacie publicznej. Brak zdecydowanej reakcji na seanse nienawiści podczas publicznych zgromadzeń, na których łamane jest prawo i wzywa się do ataków na mniejszości; nienawiść i pogarda cechująca publiczne wypowiedzi przedstawicieli władzy i partii parlamentarnych tworzą klimat, w którym sprawcy ataków czują milczące przyzwolenie dla swoich działań.

W tym kontekście niepokoi nas likwidacja biura Pełnomocnika ds. Równego Traktowania przez kierowany przez Panią rząd oraz odmowa nowopowołanego Pełnomocnika Rządu ds. Społeczeństwa Obywatelskiego i Równego Traktowania zaangażowania się w obronę atakowanych organizacji. Zapewnienie bezpieczeństwa, spokoju społecznego oraz eliminacja agresji z życia publicznego to zadania władz publicznych: rządu i podległych mu służb.

Oczekujemy od Pani Premier i kierowanego przez Panią rządu publicznego potępienia aktów nienawiści i agresji wobec osób i organizacji występujących w obronie praw obywatelskich i sprzeciwiających się szerzeniu nienawiści oraz podjęcia działań, które postawią tamę fali agresji i nienawiści wobec innych. Bez zdecydowanych działań ze strony władz dzisiejsze groźby i ataki na siedziby organizacji, jutro mogą przerodzić się w przemoc fizyczną wobec konkretnych osób. Może dojść do tragedii. Zróbmy wszystko, żeby tego uniknąć.

Do wiadomości:

– Wojciech Kaczmarczyk, Pełnomocnik Rządu ds. Społeczeństwa Obywatelskiego i Równego Traktowania

– dr Adam Bodnar, Rzecznik Praw Obywatelskich

Sygnatariusze

Afryka Inaczej

Akcja Demokracja

Amnesty International Polska

ANTERIS Fundacja Pomocy Prawnej

Bank Żywności w Elblągu

Bank Żywności w Łodzi im. Marka Edelmana

Byczyńskie Stowarzyszenie Oświatowe TARCZA

Centrum Cyfrowe Projekt: Polska

Centrum Edukacji Nieformalnej Trampolina

Centrum Filantropii

Centrum Inicjatyw Młodzieżowych „Horyzonty”

Centrum Inicjatyw Obywatelskich

Centrum Inicjatyw UNESCO

Centrum Pomocy Prawnej im. Haliny Nieć

Centrum Żydowskie w Oświęcimiu

Chrześcijańska Służba Charytatywna

Demokratyczna RP

EduKABE Fundacja Kreatywnych Rozwiązań

Europejski Instytut Mediacji

Federacja Inicjatyw Oświatowych

Federacja MAZOWIA

Federacja na rzecz Kobiet i Planowania Rodziny

Forum Darczyńców w Polsce

Forum Dialogu

Forum Odpowiedzialnego Biznesu

Fundacja „Da Radę”

Fundacja „Da Się”

Fundacja „Merkury”

Fundacja „Odys”

Fundacja „Ogród Marzeń”

Fundacja „Przestrzeń dla edukacji”

Fundacja „RA i DO” Międzynarodowe Centrum Wsparcia Młodzieży i Dorosłych

Fundacja „Sprawni Inaczej”

Fundacja „W działaniu”

Fundacja „Centrum im. Prof. Bronisława Geremka”

Fundacja „Phan Bde”

Fundacja African Roots

Fundacja Alternatywnych Inicjatyw Edukacyjnych

Fundacja Ari Ari

Fundacja Artykuł 25

Fundacja Autonomia

Fundacja Bęc Zmiana

Fundacja Braci Golec

Fundacja CampoSfera

Fundacja Centrum Badań Migracyjnych

Fundacja Centrum Edukacji Obywatelskiej

Fundacja Centrum Praw Kobiet

Fundacja Culture Shock

Fundacja Czarna Owca Pana Kota

Fundacja Dialog

Fundacja Dialogos

Fundacja Dialog-Pheniben

Fundacja dla Wolności

Fundacja Dobra Ziemia

Fundacja Edukacji i Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego FERSO

Fundacja Emic

Fundacja e-Państwo

Fundacja Feminoteka

Fundacja Forum Obywatelskiego Rozwoju – FOR

Fundacja Greenpeace Polska

Fundacja Humanity in Action Polska

Fundacja im. Izabeli Jarugi-Nowackiej

Fundacja im. Kazimierza Łyszczyńskiego

Fundacja im. Stefana Batorego

Fundacja Inicjatyw Społeczno-Ekonomicznych

Fundacja Inna Przestrzeń

Fundacja Instytut Działań Twórczych

Fundacja Instytut na rzecz Ekorozwoju

Fundacja Instytut Reportażu

Fundacja ITAKA – Centrum Poszukiwań Ludzi Zaginionych

Fundacja Jeden Muranów

Fundacja Klamra

Fundacja Klinika Rządzenia

Fundacja Kobiety Nauki – Polska Sieć Kobiet Nauki

Fundacja Krzyżowa dla Porozumienia Europejskiego

Fundacja Kultury bez Granic

Fundacja Kultury Świata

Fundacja Kupuj Odpowiedzialnie

Fundacja Laja

Fundacja LGBT Business Forum

Fundacja Machina Fotografika

Fundacja Mamy Wołomin

Fundacja Mogę się uczyć

Fundacja MY Pacjenci

Fundacja na Rzecz Równości

Fundacja na rzecz Równości i Emancypacji STER

Fundacja na rzecz Różnorodności Społecznej

Fundacja Nomina Rosae Ogród Kultury Dawnej

Fundacja Normalne Miasto – Fenomen

Fundacja Obrony Praw Dziecka Kamaka

Fundacja Ocalenie

Fundacja OPOR

Fundacja Otwarty Plan

Fundacja Panoptykon

Fundacja Partners Polska

FUNDACJA POGRANICZE

Fundacja Pokolenia

Fundacja Pole Dialogu

Fundacja Polskie Forum Migracyjne

Fundacja Pomocy Wzajemnej Barka

Fundacja Pozytywnych Zmian

Fundacja Praesterno

Fundacja PRO HOMINI

Fundacja Przestrzeń Kobiet

Fundacja Punkt Widzenia

Fundacja Res Publica im. Henryka Krzeczkowskiego

Fundacja Rodzić po Ludzku

Fundacja Rokoko

Fundacja Rozwoju Metod Łączonych w Medycynie

Fundacja Rozwoju Regionu Łukta

Fundacja Rozwoju Społeczeństwa Informacyjnego

Fundacja RÓWNOŚĆ.INFO

Fundacja SERCE NA DŁONI z siedzibą w Gorzowie Wlkp.

Fundacja Stabilo

Fundacja Strefa WolnoSłowa

Fundacja Studio Psychologii Zdrowia

Fundacja Sztuka

Fundacja Sztuki Arteria

Fundacja Sztuki Współczesnej ART TRANSPARENT

Fundacja Śląskie Hospicjum dla Dzieci

Fundacja Teatru Ósmego Dnia

Fundacja Ternopilska

fundacja tu obok

Fundacja TUS

Fundacja Vlepvnet

Fundacja Wiedza Lokalna

Fundacja Wolna Syria

Fundacja Wolność od Religii

Fundacja Wolontariat Równości

Fundacja Wspierania Inicjatyw Młodzieżowych 4YOUth

Fundacja Wspierania Rozwoju Lokalnego „Moja Przestrzeń”

Fundacja Wspierania Samodzielnego Rodzicielstwa i Dzieci z rodzin niepełnych „Jeden(+)”

Fundacja You Aid Foundation

Fundacja Zmiana

Fundacji Równość.org.pl

Gdańska Fundacja Oświatowa

Głosy Przeciw Przemocy

Grupa Zagranica

Grupa ZMIANA

Helsińska Fundacja Praw Człowieka

Inicjatywa na rzecz Rozwoju Myśliborza

Inicjatywa ulicy Mickiewicza Bytom

Instytut Prawa i Społeczeństwa

Fundacja Instytut Spraw Publicznych

Interclub Femina

Kaliska Inicjatywa Miejska

Kampania Przeciw Homofobii

Katolicka Wspólnota Chleb Życia

Klub Gaja

Klub Inteligencji Katolickiej

Klub Radnych Miasta Świdwin

Koalicja KARAT

Koalicja Przeciwko Przestępstwom Motywowanym Uprzedzeniami

Komitet Organizacyjny Parady Równości

Kulturalny Punkt Zapalny

Liga Kobiet Polskich koło w Świdnicy

Liga Kobiet Polskich Łódzki Oddział Wojewódzki w Łodzi

Nidzicki Fundusz Lokalny

NOMADA Stowarzyszenie na Rzecz Integracji Społeczeństwa Wielokulturowego

Ogólnopolska Federacja Organizacji Pozarządowych

Olkuskie Stowarzyszenie „Miasta Partnerskie”

Ostródzkie Stowarzyszenie Na Rzecz Wspomagania Osób z Wadą Słuchu i Ich Rodzin „OST-SURDUS” w Ostródzie

Pławskie Centrum Edukacyjne „Kasztanówka”

Polska Akcja Humanitarna

Polska Fundacja im. Roberta Schumana

Polski Instytut Praw Człowieka i Biznesu

Polski Klub Ekologiczny w Krakowie Koło Miejskie w Gliwicach

Polski Związek Głuchych Oddział Łódzki

Polskie Centrum Mediacji Oddział we Wrocławiu

Polskie Stowarzyszenie Syndrom Tourette’a

Polskie Towarzystwo Prawa Antydyskryminacyjnego

portal Codziennik Feministyczny

Pozarządowe Centrum Rozwoju Społecznego

Pracownia Badań i Innowacji Społecznych STOCZNIA

Pracownia Zrównoważonego Rozwoju

Przestrzeń Wspólna

Queer UW

Rada Organizacji Pozarządowych Województwa Łódzkiego

Regionalne Centrum Wolontariatu w Katowicach

Regionalny Ośrodek Debaty Międzynarodowej – Lublin

Ruch Kobiet Twojego Ruchu

Ruch Społeczny Obywatele dla Edukacji

Ruchomy Klub Sportowy „Gwiazda”

Sekcja Cudzoziemska Stowarzyszenia Wolnego Słowa

Sieć Obywatelska Watchdog Polska

Społeczna Inicjatywa Wyborcza Poznaniacy

Spółdzielnia Socjalna „Parasol”

Spółdzielnia Socjalna PROMYK NADZIEI

Spółdzielnia Socjalna WOLA

Stowarzyszenie „Dla Ziemi”

Stowarzyszenie „Dolina Debrzynki”

Stowarzyszenie „Jutrzenka”

Stowarzyszenie „POLITES”

Stowarzyszenie „Pracownia Etnograficzna” im. Witolda Dynowskiego

Stowarzyszenie „Projekt Zewnętrza”

Stowarzyszenie „Wspólnota Myślenice”

Stowarzyszenie „Z Siedzibą w Warszawie”

Stowarzyszenie Aktywności Obywatelskiej Bona Fides

Stowarzyszenie Aktywnych Społecznie „Trampolina”

Stowarzyszenie Architektów Życia Społecznego „Projekt: Człowiek”

Stowarzyszenie Art Clinic

Stowarzyszenie Arteria

Stowarzyszenie Centrum Polsko-Niemieckie w Krakowie

Stowarzyszenie Centrum Promocji i Rozwoju Inicjatyw Obywatelskich PISOP

Stowarzyszenie Centrum Rozwiązań Systemowych

Stowarzyszenie Chodź nad Świder

Stowarzyszenie Civitas

Stowarzyszenie Dialog Społeczny

Stowarzyszenie dla Dzieci i Młodzieży SZANSA

Stowarzyszenie Dom na Rozstaju Kultur i Religii Słupsk

Stowarzyszenie Edukacji Kulturalnej Widok

Stowarzyszenie Edukacyjne „Nasza szkoła” w Barnówku

Stowarzyszenie Ekologiczne EKO-UNIA

Stowarzyszenie Elbląg Europa

Stowarzyszenie Europe4Youth

Stowarzyszenie Fabryka Równości

Stowarzyszenie Fabrykancka

Stowarzyszenie Gazet Lokalnych

Stowarzyszenie Goduszyn

Stowarzyszenie Greków w Krakowie

Stowarzyszenie Grupa Stonewall

Stowarzyszenie Homo Politicus

Stowarzyszenie im. Stanisława Brzozowskiego

Stowarzyszenie imienia Szymona An-skiego

Stowarzyszenie Inicjatyw Biskupice

Stowarzyszenie Inicjatyw Kobiecych

Stowarzyszenie Inicjatyw Niemożliwych „Motyka”

Stowarzyszenie Integracja Europa – Wschód

Stowarzyszenie INTERKULTURALNI PL

Stowarzyszenie Interwencji Prawnej

Stowarzyszenie Kobiet Konsola

Stowarzyszenie Jeden Świat

Stowarzyszenie Jump 93

Stowarzyszenie K40

Stowarzyszenie Klon/Jawor

Stowarzyszenie Klub Kobiet Kreatywnych

Stowarzyszenie Kobiórska Inicjatywa Kulturalna

Stowarzyszenie Kofe(m)ina

Stowarzyszenie Komitet Obrony Demokracji

Stowarzyszenie Kongres Kobiet

Stowarzyszenie Koniński Kongres Kobiet

Stowarzyszenie Krakowski Klub Sportowy Krakersy

Stowarzyszenie Lambda Warszawa

Stowarzyszenie Lepszy Świat

Stowarzyszenie Menedżerowie Kultury

Stowarzyszenie Mężczyźni Przeciw Przemocy

Stowarzyszenie Miłość Nie Wyklucza

Stowarzyszenie Młodych Dziennikarzy „Polis”

Stowarzyszenie na Rzecz Kobiet „Victoria”

Stowarzyszenie na rzecz Kultury i Dialogu 9/12

Stowarzyszenie na Rzecz Kultury Różnorodności bez!miar

Stowarzyszenie na Rzecz Leczenia Niepłodności i Wspierania Adopcji NASZ BOCIAN

Stowarzyszenie na Rzecz Lesbijek, Gejów, Osób Biseksualnych, Osób Transpłciowych Oraz Osób Queer „Pracownia Różnorodności”

Stowarzyszenie na Rzecz Osób LGBT Tolerado

Stowarzyszenie na Rzecz Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego PRO HUMANUM

Stowarzyszenie na Rzecz Rozwoju Społeczności Lokalnej Mocni Razem

Stowarzyszenie na Rzecz Rozwoju Zdolności Dzieci i Młodzieży im. A. Gołąba w Zgierzu

Stowarzyszenie na Rzecz Zrównoważonego Rozwoju Społecznego „Społeczeństwo FAIR”

Stowarzyszenie Nastawnia

Stowarzyszenie Naukowe Psychologia i Seksuologia LGBT

Stowarzyszenie Niezależna Inicjatywa Rodziców i Położnych „Dobrze Urodzeni”

Stowarzyszenie Niezależna Grupa Popularyzatorów Nauki EKSPERYMENTATORZY

Stowarzyszenie Niezależna Inicjatywa Oświatowa

Stowarzyszenie Nowa Idea

Stowarzyszenie Od-Do

Stowarzyszenie Oświatowe i Kulturalno-Społeczne „Rodzina w Europie”, Wejherowo

Stowarzyszenie Oświatowe im. Dezyderego Chłapowskiego

Stowarzyszenie Oświatowo – Wychowawcze „Mechanik”

Stowarzyszenie Ovum

Stowarzyszenie Panorama Kultur

Stowarzyszenie Piękne Anioły

Stowarzyszenie Pracowników, Współpracowników i Przyjaciół Rozgłośni Polskiej Radia Wolna Europa Imienia Jana Nowaka-Jeziorańskiego

Stowarzyszenie Praktyków Dramy STOP-KLATKA

Stowarzyszenie Praktyków Kultury

Stowarzyszenie Prasy Lokalnej

Stowarzyszenie Pro Femina

Stowarzyszenie Projekt: Polska

Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii „Otwarta Rzeczpospolita”

Stowarzyszenie Queerowy Maj

Stowarzyszenie Razem w Przyszłość

Stowarzyszenie Romów w Polsce

Stowarzyszenie Rozwoju Gminy Lubicz

Stowarzyszenie Rozwoju Produktu Lokalnego „Wiatraki Mazur”

Stowarzyszenie Semper Avanti

Stowarzyszenie SENIORZY KURPI I OSTROŁĘKI

Stowarzyszenie Społeczno-Kulturalne DOM

Stowarzyszenie Społeczny Instytut Obywatelski OBYWATELE DLA REGIONU

Stowarzyszenie Sportowo Rehabilitcyjne START w Poznaniu

Stowarzyszenie Teatr Nowy

Stowarzyszenie Tęczówka

Stowarzyszenie Tkalnia

Stowarzyszenie To.pole

Stowarzyszenie Trzecia Przestrzeń

Stowarzyszenie Twórczych Umysłów z Czeladzi

Stowarzyszenie W.A.R.K.A.

Stowarzyszenie WAGA

Stowarzyszenie Willa Decjusza

Stowarzyszenie Wolontariuszy Wobec AIDS „Bądź z Nami”

Stowarzyszenie Wschodnioeuropejskie Centrum Demokratyczne

Stowarzyszenie Współpracy Kobiet, NEWW (Network of East-West Women)

Stowarzyszenie zwykłe Forum Rdzawka

Studencka Inicjatywa Narkopolityki

SUP Aktywne Pomorze

Towarzystwo Rodzin i Przyjaciół Dzieci Uzależnionych POWRÓT z U Oddział we Wrocławiu

Toruńska Inicjatywa Obywatelska

Towarzystwo Dolina Raduni

Towarzystwo Edukacji Antydyskryminacyjnej

Towarzystwo Interwencji Kryzysowej

Towarzystwo Przyjaciół Doliny Białej Lądeckiej „Kruszynka”

Towarzystwo Przyjaciół Warszawy Oddział Żoliborz-Bielany

Trans-Fuzja Fundacja na Rzecz Osób Transpłciowych

Zespół Aktywności Społecznej w Sobieszowie

Zielone Zagłębie

Ziębicka Inicjatywa Obywatelska

Związek Nauczycielstwa Polskiego

Związek Romów Polskich z siedzibą w Szczecinku

Związek Stowarzyszeń Polska Zielona Sieć

Związek Ukraińców w Polsce

Żydowskie Stowarzyszenie Czulent

Marzec 9, 2016

8 marca kampania HejtStop wzięła udział w Gali Szkoły Dialogu, która odbyła się w Teatrze Wielkim. Jej celem było zaprezentowanie młodzieży ze szkół zaproszonych na galę pracy organizacji działających na rzecz współżycia w społeczeństwie wielokulturowym oraz tych związanych z kulturą i narodem żydowskim. Oprócz HejtStopu na Gali pojawili się, między innymi, przedstawiciele kampanii „Bez nienawiści”, Muzeum na Kółkach Polin, czy ambasady Izraela. Informowaliśmy uczestników gali, zarówno uczniów jak i nauczycieli na temat działalności naszej kampanii oraz sposobów walki z mową nienawiści. Naszym celem było również zachęcenie potencjalnych wolontariuszy do indywidualnego uczestnictwa w kampanii oraz całych grup do wzięcia udziału w organizowanych przez nas warsztatach.

Luty 24, 2016

autorka: dr Joanna Talewicz-Kwiatkowska
Instytut Studiów Międzykulturowych, Uniwersytet Jagielloński
Fundacja Dialog-Pheniben

Kim są Romowie? Co wiecie na ich temat ? To pytanie, które zadaję czasem podczas war-sztatów edukacyjnych o Romach. Odpowiedzi, które padają ze strony osób uczestniczących pot-wierdzają fakt, że wiedza na temat mniejszości romskiej jest delikatnie mówiąc znikoma. Dodam, że kiedy opowiadam o historii Romów w Europie, a także w Polsce, niejednokrotnie obserwuję zdziwienie na twarzach uczestników i uczestniczek zajęć. Okazuje się bowiem, że Romowie mieszkają w Polsce od kilkuset lat. Nie są imigrantami czy społecznością, która “pojawiła” się w Polsce stosunkowo niedawno, a są obywatelami naszego kraju od czasów średniowiecza. Z tego właśnie okresu pochodzą pierwsze informacje o obecności grup romskich w Europie, w tym także w Polsce .

Kolejne pytanie jakie zdarza mi się zadać podczas wspomnianych warsztatów dotyczy skojarzeń na temat Romów. Padają rozmaite odpowiedzi. Niektóre z nich są pozytywne, jednak przeważająca część odpowiedzi to skojarzenia negatywne. Bez względu na ich charakter jest pewna cecha wspólna, która je łączy. To stereotypy, które znane są większości z nas. Romowie to wieczni wędrowcy, wolni i beztroscy artyści. A także złodzieje, brudasy, lenie, niechętni do pracy i edukacji. Nie da się ukryć, że stereotypowe opinie utrwalane są przez media, w których o Romach mówi się najczęściej w kontekście działalności artystycznej. W tym miejscu warto dodać, że skojarzenia związane z muzyką Romów z jednej strony są pozytywne, bowiem wiążą się z rozrywką, niemniej jednak lokują kulturę romską w obszarze związanym wyłącznie z muzyką, a mówiąc dosadniej z cepelią czy folklorem. Inną okazją do tego by mówić o Romach w mediach są skandale, awantury, bójki i działalność przestępcza. Oba wspomniane typy przekazów medialnych wzmacniają stereotypy, które niejednokrotnie stają się jedynym źródłem wiedzy o Romach, a to w konsekwencji może prowadzić do uprzedzeń i dyskryminacji społeczności romskiej.

Wyniki badań opinii społecznej rysują ponury obraz relacji romsko- nie romskich w Polsce. Według badań przeprowadzonych wspólnie przez Agencję Praw Podstawowych Unii Europejskiej i Program Narodów Zjednoczonych ds. Rozwoju, których wyniki opublikowano w 2012 roku, Romowie w Polsce nadal spotykają się z dyskryminacją i wykluczeniem społecznym. Ponadto podkreślono, że dyskryminacja, prześladowania i przemoc na tle rasowym są w krajach Unii, w tym w Polsce, o wiele bardziej rozpowszechnione niż odnotowuje się w oficjalnych statystykach. Polscy Romowie skarżą się głównie na dyskryminację w prywatnych usługach, w szpitalach i szkołach oraz przy poszukiwaniu pracy . Z kolei z raportu Centralnego Biura Opinii Społecznej opublikowanego w 2008 roku wynika, że co szósty Polak zgadza się ze stwierdzeniem, że powinny istnieć miejsca rozrywki i wypoczynku, do których Romowie nie mieliby wstępu, natomiast aż 42 procent ba-danych uważa, że Romowie są z natury źli i mają naturalne predyspozycje do popełniania przestępstw . Także z raportu z badań przeprowadzonych w 2012 roku przez naukowców z Uniwersytetu Jagiellońskiego na zlecenie byłej Pełnomocniczki rządu do spraw równego traktowania Ag-nieszki Kozłowskiej – Rajewicz wynika, że Romowie obok grup LGBT i osób z chorobami psychicznymi są społecznością, wobec której Polacy odczuwają największy dystans społeczny.

W tym miejscu należy podkreślić, że niechęć i uprzedzenia wobec Romów przyczyniły się do porażki wielu programów pomocowych, których celem była poprawa trudnej sytuacji społecznej tej mniejszości. Mowa przede wszystkim o wysokiej stopie bezrobocia na którą wpływa niski stopień wykształcenia Romów. Trudno się dziwić, że mimo podjęcia wielu inicjatyw na które przeznaczono znaczne środki finansowe, efekty są zupełnie nieadekwatne do wydanych sum. Przyznać należy, że powodem tego stanu rzeczy jest z jednej strony trudna sytuacja na polskim rynku pracy, ale z drugiej strony stereotypy i uprzedzenia wobec Romów. Potwierdziły to badania, które prowadziłam w latach 2010-2012 . Jak się okazuje Romowie posiadają wiele zaświadczeń i certyfikatów potwierdzających ukończone szkolenia i kursy. Jednak przekonanie o leniwym usposobieniu Romów oraz ich tendencji do kradzieży i popełniania przestępstw, zniechęca pracodawców do ich zatrudnienia. Skutki są fatalne i tworzą błędne koło. Z jednej strony Romom, którzy postrzegani są jako złodzieje trudno znaleźć zatrudnienie, a z drugiej strony brak pracy wzmacnia negatywne postrzeganie Romów jako nierobów niechętnych do uczciwej pracy.

Kolejnym problemem jest uogólnianie jednostkowych zachowań do cech, które są atrybutem całej grupy. Romowie różnią się od społeczeństwa większościowego. Język romski obok polskiego jest językiem w którym się komunikują, mają ciemniejszy odcień karnacji, czasem wyróżnia ich strój. Są zatem widoczni. To staje się powodem generalizacji i stygmatyzacji. Wszystkich Romów wrzuca się do jednego worka nadając im cechy, które rzekomo posiadają wszyscy członkowie społeczności romskiej. Osoba, która zaprzecza powszechnym stereotypom, postrzegana jest jako wyjątek od normy, tak zwany rzadki przypadek.
Negatywny wizerunek Romów i uogólnianie jednostkowych zachowań i cech do poziomu grupowego stały się inspiracją dla twórców kampanii społecznej “Jedni z wielu” , której celem była zmiana negatywnego postrzegania Romów przez społeczeństwo większościowe. Organizatorzy akcji podkreślali jednocześnie, że przełamywanie stereotypów i uprzedzeń ma sprzyjać integracji społecznej Romów. Bohaterami kampanii społecznej „Jedni z wielu” stali się polscy Romowie. To osoby wykształcone, utalentowane, które odniosły sukces w życiu. To właśnie miało przekonać odbiorców, że to społeczność niezwykle różnorodna, a postrzeganie Romów przez pryzmat negatywnego stereotypu jest nie tylko błędne, ale również bardzo krzywdzące. Bilbordy z foto-grafiami wspomnianych osób wraz z krótką adnotacją (jestem Romem, jestem Polakiem jestem artystą; jestem Romką, jestem Polką, jestem nauczycielką itp.) zagościły w wielu miastach Polski. Warto dodać, że akcję wsparły znane osoby. Między innymi kompozytor Jan Kanty- Pawluśkiewicz oraz Jowita Budnik i Antonii Pawlicki- odtwórcy głównych ról w filmie Krzysztofa Krauze i Joanny Kos-Krauze “Papusza”. Wydano album z fotografiami i historiami osób, które wzięły udział w kampanii. Powstała również wystawa, którą pokazywano w szkołach, instytucjach edukacyjnych i instytucjach kultury. Wydawać by się mogło, że akcja jest nie tylko potrzebna, ale też bardzo pozytywna. Nie było w ramach kampanii smutnych historii o dyskryminacji, nie było narzekania. To historie ludzi, którzy odnieśli sukces w pracy czy w życiu. Ludzi, którzy nie różnią się od większości, ale należą do mniejszości. Jakiś czas temu rozmawiałam z jednym z uczestników kampanii. Młody, wykształcony mężczyzna. Artysta, doktorant na ASP. Rozmawialiśmy właśnie o kampanii “Jedni z wielu”. Powiedział mi wówczas, że zdecydował się na udział ze względu na jej nieprowokacyjny i pozytywny przekaz. O kampanii opowiadał również w wywiadzie, którego udzielił: jest bezpieczna(…) na plakatach pokazano ludzi, którzy są wykształceni, coś w życiu osiągnęli, są „pełnowartościowymi” Polakami (mimo) pochodzenia romskiego. Myślałem: taki przekaz nie jest kontrowersyjny, nikogo nie ukłuje . Był przekonany, że taka akcja jest potrzebna co nie oznacza, że nie miał świadomości niechęci wobec Romów. Mimo tego negatywny odbiór kampanii i skala hejtu z jaką się spotkał były dla niego wyjątkowo bolesne. Podczas naszej rozmowy przyznał, że nie miał świadomości, że uprzedzenia wobec Romów są aż tak silne. Że tyle negatywnych emocji może wzbudzić fotografia “zwykłego faceta” tyle, że z podpisem “jestem Romem”. Opowiadał, że było to przykre nie tylko dla niego, ale również dla jego przyjaciół i rodziny. Bilbordy z jego foto-grafią zamalowywano, pojawiły się wulgarne napisy: Złodziej, umyć brudasa. Nienawistne i obraźliwe komentarze pojawiły się również w internecie.

Opisany przypadek nie jest odosobniony. Uprzedzenia wobec Romów od dawna utrzymują się na podobnym, wysokim poziomie i praktycznie nie zmieniają się w czasie. Lektura komentarzy pod artykułami czy materiałami telewizyjnymi na temat Romów nie pozostawia złudzeń. Oprócz wyzwisk i wulgaryzmów pojawiają się komentarze nawołujące do “likwidacji” czy wypędzenia Romów z Polski. Są również wpisy odmawiające Romom człowieczeństwa. Jak się okazuje anonimowość w internecie bywa pozorna, a wulgarne wpisy nie zawsze pozostają bez konsekwencji dla autorów. Tak było w przypadku mężczyzny, który na jednym z portali internetowych umieścił wpis pod artykułem na temat incydentu z udziałem Romów w małopolskich Maszkowicach. Był to komentarz o następującej treści: „Z Romami jest tak samo jak z klerem. Nie orzą, nie sieją, a plony potężne zbierają. Czy ktoś widział cygana uczciwie pracującego? Żyją tylko z przekrętów, żebractwa i kradzieży. Kombinacje mają w genach i nic tego nie zmieni. Dlatego izolacja lub wygnanie i będzie spokój”. Sprawą zajęła się prokuratura, która uznała, że wpis stanowi publiczne nawoływanie do nienawiści na tle różnic etnicznych i jest publicznym znieważeniem Romów. Śledczy dotarli do autora wpisu, który przyznał się do winy i wyraził skruchę. Akt oskarżenia przeciwko mężczyźnie trafił do Sądu Rejonowego w Bielsku-Białej. Oskarżony wystąpił o dobrowolne poddanie się karze czterech miesięcy pozbawienia wolności w zawieszeniu. Sąd Rejonowy w Bielsku-Białej postanowił jednak sprawę umorzyć, a prowadzący sprawę sędzia w uzasadnieniu wyroku napisał, że: zdaniem sądu organy ścigania prowadziły postępowanie przygotowawcze z nieuzasadnionym rozmachem. Sędzia dodał również, że: Nie jest tajemnicą, że sposób życia Romów budzi kontrowersje i nierzadko spotyka się z dezaprobatą społeczną. Oskarżony skrytykował niewłaściwe zachowania, w szczególności dotyczące uchylania się od przyjętych zasad zarobkowania. Ponadto w uzasadnieniu wyroku sędzia uznał, że Romowie są mniejszością etniczną nieskorą do asymilacji i zdobywania wykształcenia, a ich skłonność do żebrania w miejscach publicznych jest powszechnie znana, trwają przy sposobach życia nieakceptowanych w społeczeństwie. Opisana sytuacja stała się powodem wystosowania przez organizacje pozarządowe pisma do Rzecznika Praw Obywatelskich z prośbą o ponowne rozpatrzenie sprawy, bowiem zarówno wyrok, jak również postawa sędziego stają się publicznym przyzwoleniem na ksenofobiczne i stygmatyzujące wypowiedzi będące efektem uprzedzeń wobec mniejszości romskiej. Sprawa wciąż jest w toku, a w odpowiedzi na pismo organizacji pozarządowych Rzecznik Praw Obywatelskich poinformował, że sprawą zajął się z urzędu.

Kolejną bulwersującą, ale i przykrą sprawą są wydarzenia do jakich doszło w Limanowej w listopadzie 2015 roku, kiedy to na domach Romów mieszkających w Limanowej, pojawiły się rasistowskie napisy o treści „szykujcie się na zagładę”, „Polska dla Polaków”, „won z Polski szmaty”. Pomalowano też okna, wyrwano z nich klamki, zniszczono samochody. Kilka dni po zdarzeniu stanowisko w sprawie, na antenie Polskiego Radia, zajął poseł rządzącej obecnie partii (PiS) stwierdzając, między innymi, że jest to „problem braku przystosowania się mniejszości romskiej do życia w naszym kraju”, „państwo jest wobec nich bezradne”, „oni nie dostosowują się do prawa”, „jak pozwalamy, żeby nie stosować prawa wobec grup mniejszości, to potem obywatele nie mają do państwa zaufania”, „czy radykalizmy nie są wtedy uzasadnione?”, „nie mogę krytykować ludzi, którzy nie godzą się na bezradność państwa”.
Wypowiedź posła jest nie tylko usprawiedliwieniem ataku na Romów, ale także przyzwoleniem na tego typu zachowania.

Niestety do podobnych sytuacji dochodzi coraz częściej. Relacje romsko-nieromskie są problematyczne, a wyniki badań opinii społecznej biją na alarm. Mimo tego niewiele się zmienia, a negatywne wypowiedzi osób publicznych na temat Romów, będące efektem uprzedzeń wobec nich stają się przyzwoleniem na standardy, które nie powinny stać się normą w nowoczesnym i europejskim kraju. Z przykrością należy również stwierdzić, że dotąd nie podjęto przemyślanych i kompleksowych działań, które sprzyjałyby wzajemnemu zbliżeniu. W szkołach brakuje zajęć antydyskryminacyjnych czy międzykulturowych. Królują stereotypy, które tylko utwierdzają w prze-konaniu, że Romowie nie są społecznością skłonną się integrować. Najczęściej postrzegani są jako pasożyty żerujące na państwie i innych, przestępcy, lenie, krętacze, którzy nie chcą się uczyć. To bardzo łatwy obiekt, wobec którego można skierować agresję. A to bardzo niebezpieczne szczególnie w czasach trudnych i niespokojnych kiedy to mała iskra może stać się powodem konfliktu, a nawet agresji

Widzisz hejta? Reaguj!